MySQL چیست؟ راهنمای کامل شروع کار با MySQL

حتما نام MySQL(مای سی کوئل ) را شنیده اید که یکی از معروف ترین دیتابیس(پایگاه داده) در دنیا است که توسط بسیاری از وبسایت ها استفاده می شود و یکی از پر استفاده ترین دیتابیس های رابطه ای است.به عنوان مثال کلاسیک ایرانیان از دیتابیس MySQL استفاده میکند.حدود 98درصد وبسایت های وردپرسی از این دیتابیس استفاده میکنند.در این مقاله میخوایم به این سوال پاسخ دهیم که MySQL چیست؟

در دنیای دیتابیس ها انواع مختلفی از دیتابیس های رابطه ای(Relational Databases) وجود دارد.منظور از دیتابیس های رابطه ای دیتابیس هایی است که ما بنابر وجود موجودیت های مختلف جداول خود را طراحی میکنیم به عنوان مثال برای ذخیره مشخصات کاربران یک جدول به نام Users ایجاد میکنیم و برای این که بتوانیم سفارش هر کاربر را به آن متصل کنیم نیاز است که با کلید اصلی(Primary Key) در جدول users ارتباط داشته باشیم.دیتابیس های رابطه ای چنین ساختاری دارند.

اما زمان انتخاب سیستم مدیریت دیتابیس یا DBMS گزینه های بسیاری رو به روی شما است و گاها ممکن است بین انتخاب یکی از آن ها برای دیتابیس وبسایت خود گیج شوید که کدام برای نیاز من بهتر است؟ در چنین حالتی شما باید انواع DBMS ها،مزایا و معایب آن ها را متوجه شوید و سپس با توجه به نیاز خود یکی از آن ها را انتخاب کنید.

اما MySQL یکی از گزینه هایی است که میتوانید به عنوان سیستم مدیریت دیتابیس خود استفاده کنید.سیستم های مدیریت دیتابیس به شما کمک میکنند تا به داده ها دسترسی داشته باشید،آن ها را ویرایش و یا بروزرسانی کنید و یا آن ها را حذف کنید.البته امکانات محدود به این چند مورد نمی شود و شما میتوانید کارهای بسیار بیشتری را انجام دهید. توسعه این دیتابیس را شرکت اوراکل(Oracle) بر عهده دارد که یک دیتابیس دیگر نیز به نام همین شرکت(Oracle) موجود است اما نسبت به دیتابیس Oracle، دیتابیس MySQL کاربرد بیشتری دارد و معمولا مشتریان دیتابیس اوراکل خاص هستند.یکی از معایب دیتابیس اوراکل تجاری بودن آن است که برای استفاده کامل از ویژگی های آن نیاز است تا لایسنس آن را خریداری کنید.

یکی دیگر از مفاهیمی که باید به درستی با آن آشنا شویم مفهوم SQL است که حتما تا به حال نام آن را شنیده اید در ادامه به بررسی SQL میپردازیم

SQL چیست؟

SQL یا Structered Query Language یا ” زبان پرس و جوی ساختار یافته” ابزاری است که ما با استفاده از آن میتوانیم داده ها را حذف،بروزرسانی،ویرایش و یا اضافه کنیم.

DDL: مفهوم Data Definition Language به بحث ایجاد ،تغییر یا حذف ساختارهای پایگاه داده است.این دستورات ساختار کلی داده ها را مشخص میکند نه خود داده ها.

دستوراتی که در این بخش قرار میگیرند عبارت هستند از:

CREATE: این دستور به منظور ایجاد استفاده می شود با استفاده از این دستور میتوان دیتابیس و جدول ایجاد کرد.برای مثال دستور زیر یک دیتابیس ایجاد میکند:

CREATE DATABASE MyDB;

CREATE DATABASE MyDB;

یا دستور زیر یک جدول با ستون های مشخص شده ایجاد میکند:

CREATE TABLE Users (
    UserID INT PRIMARY KEY,
    UserName VARCHAR(100) NOT NULL,
    Email VARCHAR(100) UNIQUE,
    BirthDate DATE,
    IsActive BIT DEFAULT 1
);

CREATE TABLE Users (
    UserID INT PRIMARY KEY,
    UserName VARCHAR(100) NOT NULL,
    Email VARCHAR(100) UNIQUE,
    BirthDate DATE,
    IsActive BIT DEFAULT 1
);

یا دستور زیر یک رویه ذخیره شده(Stored Procedure) ایجاد میکند. رویه ذخیره شده یک تابع یا برنامه کوچک است که در دیتابیس ذخیره می شود و میتوانیم با استفاده از آن مثلا چندین دستور را اجرا کنیم.فرض کنیم همزمان بخواهیم به دو جدول یک داده اضافه کنیم در چنین حالتی ما میتوانیم یک رویه ذخیره شده یا Stored Procedure ایجاد کنیم که نیازی به اضافه کردن دستی نباشد. دستور زیر دقیقا یک Stored Procedure است:

CREATE PROCEDURE InsertIntoAandB
    @Name VARCHAR(50),
    @Description VARCHAR(100)
AS
BEGIN
    BEGIN TRANSACTION;

    BEGIN TRY
        -- درج در جدول A
        INSERT INTO A (Name) VALUES (@Name);

        -- گرفتن ID جدید ثبت‌شده در جدول A
        DECLARE @NewAID INT = SCOPE_IDENTITY();

        -- درج در جدول B با استفاده از ID جدول A
        INSERT INTO B (A_ID, Description) VALUES (@NewAID, @Description);

        COMMIT;
    END TRY
    BEGIN CATCH
        ROLLBACK;
        THROW; -- نمایش خطا
    END CATCH
END;

CREATE PROCEDURE InsertIntoAandB
    @Name VARCHAR(50),
    @Description VARCHAR(100)
AS
BEGIN
    BEGIN TRANSACTION;

    BEGIN TRY
        -- درج در جدول A
        INSERT INTO A (Name) VALUES (@Name);

        -- گرفتن ID جدید ثبت‌شده در جدول A
        DECLARE @NewAID INT = SCOPE_IDENTITY();

        -- درج در جدول B با استفاده از ID جدول A
        INSERT INTO B (A_ID, Description) VALUES (@NewAID, @Description);

        COMMIT;
    END TRY
    BEGIN CATCH
        ROLLBACK;
        THROW; -- نمایش خطا
    END CATCH
END;

ALTER: معمولا این دستور برای تغییر ساختار استفاده می شود.فرض کنید میخواهید به دیتابیس خود یک ستون جدید به نام کد دانشجویی اضافه کنید در چنین حالتی شما می بایست از این دستور استفاده کنید.

کاربردهای رایج ALTER TABLE

1. افزودن ستون

ALTER TABLE users<br>ADD age INT;

ALTER TABLE users<br>ADD age INT;

اضافه کردن ستون age از نوع INT به جدول users.

2. تغییر نوع داده ستون

تغییر نوع داده ستون age به VARCHAR(3) (در MySQL).
در SQL Server از ALTER COLUMN استفاده می‌شود:

ALTER TABLE users<br>ALTER COLUMN age VARCHAR(3);

ALTER TABLE users<br>ALTER COLUMN age VARCHAR(3);

3. تغییر نام ستون

در MySQL:

ALTER TABLE users<br>CHANGE age user_age INT;

ALTER TABLE users<br>CHANGE age user_age INT;

4. حذف ستون

ALTER TABLE users
DROP COLUMN age;

ALTER TABLE users
DROP COLUMN age;

5. اضافه کردن محدودیت (مثلاً کلید خارجی یا یکتا)

ALTER TABLE orders
ADD CONSTRAINT fk_user
FOREIGN KEY (user_id) REFERENCES users(id);

ALTER TABLE orders
ADD CONSTRAINT fk_user
FOREIGN KEY (user_id) REFERENCES users(id);

6. حذف محدودیت

در MySQL:

ALTER TABLE orders
DROP FOREIGN KEY fk_user;
<

ALTER TABLE orders
DROP FOREIGN KEY fk_user;
<

دستور DROP:

از این دستور برای حذف کامل یک جدول یا دیتابیس استفاده می شود

مثال برای حذف دیتابیس:

DROP DATABASE MyDB;

DROP DATABASE MyDB;

مثال برای حذف جدول:

DROP TABLE MyTable;

DROP TABLE MyTable;

دستور TRUNCATE:

از این دستور برای حذف کامل داده های درون یک جدول استفاده می شود اما خود جدول حذف نمی شود و فقط داده های موجود در آن به صورت کامل پاک می شوند.

مثال:

TRUNCATE TABLE Users;

TRUNCATE TABLE Users;

DML یا زبان دستکاری داده ها

با استفاده از دستوراتی که در این بخش وجود دارد میتوانیم داده ها را به جدول یا دیتابیس خود اضافه،حذف،ویرایش یا بخوانیم. این دستورات اصطلاحا عملیات CRUD خوانده می شود که مخفف کلمات Create/Read/Update/Delete است و در تمامی سیستم های مدیریت دیتابیس وجود دارد اما ممکن است نحوه استفاده از آن تفاوت داشته باشد.

در دستورات DML ما چهار عمل اصلی داریم:

INSERT:برای درج داده در جدول استفاده میشود.اگر میخواهید یک رکورد جدیدی به جدول خود در دیتابیس اضافه کنید از این دستور استفاده میکنید.مثال زیر درج یک کاربر جدید در دیتابیس به وسیله SQL را نشان میدهد:

INSERT INTO MyTable(NationalCode,FirstName,LastName,Address) VALUES(123456789,"Hassan","Rafatjoo");

INSERT INTO MyTable(NationalCode,FirstName,LastName,Address) VALUES(123456789,"Hassan","Rafatjoo");

در واقع دستور INSERT معادل CREATE یا ایجاد کردن است.

SELECT: از این دستور زمانی استفاده میکنیم که بخواهیم داده هایی از جدول را واکشی کنیم.در چنین حالتی نیاز است تا نام جدول و فیلدهایی که نیاز داریم را وارد کنیم تا بتوانیم به آن ها دسترسی داشته باشیم. این دستور معادل Read یا خواندن است.

در اینجا یک مثال برای SELECT آورده ایم:

SELECT * FROM MyTable where City="Shiraz";

SELECT * FROM MyTable where City="Shiraz";

در این مثال مشخصات تمامی کاربرانی که شهر آن ها شیراز است در خروجی نمایش داده می شود.

UPDATE: از این دستور زمانی استفاده میکنیم که میخواهیم یک رکورد از جدول را برورسانی کنیم. در مثال زیر تمامی کاربرانی که کشور آن ها مکزیک است نام آن ها به Juan تغییر پیدا میکند:

UPDATE Customers
SET ContactName='Juan'
WHERE Country='Mexico';

UPDATE Customers
SET ContactName='Juan'
WHERE Country='Mexico';

این دستور همان طور که از نام آن مشخص است معادل همان Update است.

DELETE: از این دستور زمانی استفاده میکنیم که بخواهیم بخشی از جدول را حذف کنیم یا یکی از رکوردهای موجود را حذف کنیم

مثال:

DELETE FROM Customers WHERE CustomerName='Alfreds Futterkiste';

DELETE FROM Customers WHERE CustomerName='Alfreds Futterkiste';

در این مثال تمامی مشتریانی که نام آن ها Alfreds Futterkiste’ است از جدول حذف می شود.

البته در این بخش ما یک دستور دیگر هم داریم که آن دستور DROP است از دستور DROP برای حذف یک دیتابیس یا جدول به کار میرود.

مثال حذف یک دیتابیس

DROP DATABASE MyDB;

DROP DATABASE MyDB;

مثال حذف یک جدول در دیتابیس:

DROP TABALE MyTable;

DROP TABALE MyTable;

دستورات DCL

این بخش از دستورات SQL به کنترل کاربران و نحوه دسترسی را مشخص میکنند.این نوع از دستورات مشخص میکند که کدام یک از کاربران میتوانند به چه جداول یا دیتابیس هایی دسترسی داشته باشند.همچنین در این بخش میتوان مجوزهای مختلفی را بر اساس نقش(Role) کاربران نیز مشخص کرد.

این بخش از دستورات SQL فقط شامل دو دستور GRANT و REVOKE است که براساس آن میتوانیم نحوه دسترسی به داده ها را مشخص کنیم.

به عنوان مثال در اینجا به کاربر علی فقط مجوز خواندن داده ها(SELECT) و درج داده ها(INSERT) داده شده است و هرگز اجازه حذف یا ویرایش آن ها را ندارد:

GRANT SELECT, INSERT ON employees TO ali;

GRANT SELECT, INSERT ON employees TO ali;

ما به جای SELECT و INSERT میتوانیم هر دستور دیگری را که دوست داریم میتوانیم به کاربران اعطا کنیم

همچنین اگر بخواهیم دسترسی کامل به هر گونه تغییرات را به آن کاربر بدهیم کافی است به جای مواردی که در مثال بالا نوشته شده است کلمه ALL PRIVILEGES را بنویسیم

REVOKE: در این دستور میتوانیم مجوزهایی را که به هر یک از کاربران داده ایم را لغو کنیم. در این مثال مجوزهای خواندن و ایجاد کردن داده را از کاربر علی گرفته ایم:

REVOKE SELECT, INSERT ON employees FROM ali;

REVOKE SELECT, INSERT ON employees FROM ali;

در این بخش با دستورات کلی SQL و ساختار آن آشنا شده ایم اما الان زمان آن است که به این سوال پاسخ بدهیم که دقیقا MySQL چیست؟پس حالا با ما همراه باشید تا به این سوال پاسخ دقیقی بدهیم

MySQL چیست؟

MySQL یک سیستم مدیریت پایگاه داده متن باز و رایگان است و برای استفاده از آن نیاز به هیچ گونه پرداخت هزینه ای ندارید و به راحتی میتوانید آن را روی سرور خود نصب و از آن استفاده کنید.یکی از بزرگترین مزیت هایی که MySQL دارد این است که هرگز محدود به زبان برنامه نویسی خاص نیست.بله معمولا سایت هایی که با PHP ساخته می شوند معمولا از MySQL استفاده بیشتری دارند اما این به این معنا نیست که دیگر زبان های برنامه نویسی قابلیت ارتباط با این نوع از دیتابیس را ندارند.اتفاقا زبان های خیلی محبوب و پرکاربرد مثل سی شارپ،پایتون،جاوا کاملا امکان متصل شدن به MySQL را دارند.کافی است کتابخانه مورد نیاز کار با SQL را روی پروژه خود نصب داشته باشید سپس به راحتی میتوانید به آن متصل شوید.

از دیگر مزایای MySQL میتوانیم به قابلیت رپلیکیشن آن اشاره کنیم.رپلیکیشن به معنای کپی کردن داده ها در مکان های دیگری است که در موقع نیاز و یا به وجود آمدن مشکل برای دیتابیس امکان دسترسی به داده ها فراهم باشد و کاربر نهایی یا Client بتواند با آن وبسایت ارتباط برقرار کند.

ساختار MySQL چیست؟

سیستم مدیریت دیتابیس MySQL نیز مانند هر DBMS دیگری ساختار مخصوص به خود را دارد.MySQL از نوع پایگاه داده رابطه ای یا Relational Database است.به این معنی که میتوانید جدول های دیگری را ایجاد کنید و آن ها را به هم متصل کنید.

اما به جز این مورد ساختار MySQL چیزهای دیگری را نیز به همراه خود دارد

موتور ذخیره سازی یکی از ابزارهایی است که عمل حذف،ویرایش یا واکشی داده ها را انجام میدهد.

InnoDB:

• ایمنی تراکنش های جدول مطابق با اصول ACID را فراهم میکند.
• از محدودیت های کلید خارجی یا Foreign Key پشتیبانی میکند.
• برای محافظت از داده ها قابلیت Commit،Rollback و Crash Recovery را پشتیبانی میکند.
• قابلیت قفل کردن در سطح ردیف را دارد.

MyISAM:

این نوع از موتور ذخیره سازی در MySQL به عنوان موتور ذخیره سازی پیشفرض استفاده می شود که قابلیت های زیر را درون خود جای داده است:

• ذخیره سازی و بازیابیی را با سرعت بالایی انجام میدهد.
• برای محیط های غیر تراکنشی بیشتر استفاده می شود.جایی که جداول بزرگ با حداقل نوشتن عملیات وجود دارد.
• MyISAM برای انجام هر عملیاتی کل جدول را قفل میکند و امکان انجام چند کار همزمان وجود ندارد.

Memory: در این موتور ذخیره سازی داده ها بر روی رم خود این موتور ذخیره سازی ذخیره می شود و اگر پایگاه داده را مجددا راه اندازی کنید داده ها را از دست خواهید داد.

CSV: این نوع از موتور ذخیره سازی داده ها را در قالب یک فایل CSV ذخیره میکند که به نسبت بقیه میتواند یکی از پرکاربردترین باشد.فرض کنید برای کارفرمای خود یک وبسایت طراحی کرده اید اما میخواهید خیلی سریع آمار را به او تحویل دهید در چنین حالتی تهیه کردن یک فایل CSV از دیتابیس خیلی راحت میتواند به شما کمک کند.

Merge: این نوع از موتور ذخیره سازی حجم عظیمی از داده ها را با هم ادغام میکند.البته جداولی که از نوع MyISAM باشند را ادغام میکند.

Archive: از دیگر موتورهای ذخیره سازی پرکاربرد در MySQL موتور Archive است.معمولا زمانی استفاده می شود که بخواهیم داده ها را خیلی فشرده کنیم و بعد بخواهیم به آن ها دسترسی داشته باشیم مثل سیستم لاگ گیری یا ثبت گزارش هایی که در وبسایت اتفاق می افتد.

برای تغییر موتور ذخیره سازی MySQL چه کاری باید انجام داد؟

برای تغییر موتور ذخیره سازی باید این دستور را اجرا کنید:

ALTER TABLE table_name ENGINE = NewEngine;

ALTER TABLE table_name ENGINE = NewEngine;

به جای NewEngine نام هر موتور ذخیره سازی را که در نظر دارید بنویسید

انواع داده ای پشتیبانی شده در MySQL

انواع مختلفی از داده ها وجود دارند و در MySQL این موارد پشتیبانی می شوند:

• نوع داده ای
• نوع داده تاریخ و زمان
• نوع داده ای رشته
• نوع داده ای مکانی

نوع داده ای عددی

نوع داده ای رشته ای:

انواع داده ای زمانی

🎛️ ۴. انواع منطقی (Boolean / Bit)

لیست نوع داده‌های مکانی در MySQL

معایب MySQL چیست؟

همانطور که مزایای بسیاری دارد اما بالاخره معایب های خاص خود را دارد.

1. 🔒 پشتیبانی ناقص از تراکنش‌ها در بعضی موتورها

• فقط موتور InnoDB از تراکنش (Transactions) پشتیبانی می‌کند.
• موتورهایی مثل MyISAM یا CSV تراکنش ندارند، یعنی ROLLBACK و COMMIT کار نمی‌کند.

📌 مشکل: اگر از موتور اشتباهی استفاده کنید، ممکن است داده‌ها وسط عملیات دچار خرابی شوند و قابل برگشت نباشد.

2. 🧠 پشتیبانی ضعیف از Full SQL استاندارد

• خیلی از قابلیت‌های استاندارد SQL مثل CHECK constraints تا مدت‌ها تو MySQL ناقص بودند یا اصلاً نبودند.
• Window Functions, Common Table Expressions (CTEs) تا نسخه‌های جدید مثل 8.0 اضافه نشدند.

📌 مشکل: وقتی کد SQL را به یک دیتابیس دیگر مثل PostgreSQL ببرید، ارور می‌گیرید.

3. ❌ محدودیت در گزارش‌های پیچیده (Reporting)

• توابع تحلیلی و آماری در MySQL نسبت به دیتابیس‌های دیگر مثل PostgreSQL یا SQL Server محدودتر است.
• مثلا کارهایی مثل pivot، ranking، partitioning پیچیده‌تر می‌شوند.

4. 🧩 ضعف در پردازش همزمان سنگین (Concurrency)

• با اینکه InnoDB قفل‌گذاری سطح ردیف (Row-level Locking) دارد، ولی توی بار خیلی بالا ممکن است دچار قفل بن‌بست (Deadlock) یا افت کارایی بشود.
• MySQL در مدیریت همزمانی چند کاربر خیلی قوی‌تر از PostgreSQL یا Oracle نیست.

5. 📉 پشتیبانی ضعیف از داده‌های حجیم تحلیلی (Big Data / OLAP)

• برای تحلیل‌های سنگین، تجمیع داده‌ها یا پردازش‌های آماری بزرگ، MySQL گزینه‌ی خوبی نیست.
• ابزارهایی مثل PostgreSQL + TimescaleDB یا ClickHouse برای این موارد خیلی بهتر هستند.

6. 🔍 جستجوی متنی (Full-Text Search) محدود

• فقط روی بعضی نوع ستون‌ها و موتورها پشتیبانی می‌شوند (MyISAM قدیمی‌تر، InnoDB جدیدتر).
• قابلیت‌هایی مثل stemming، ranking، fuzzy search ندارند (مگر با پلاگین یا ElasticSearch).

7. 📦 ضعف در پشتیبانی JSON واقعی

• از نسخه 5.7 به بعد JSON آمد، اما هنوز خیلی از کارها مثل query پیچیده روی JSON arrayها سخت‌تر از PostgreSQL است.

8. 🧱 عدم پشتیبانی خوب از Viewها و Materialized View

• View معمولی پشتیبانی می‌شود ولی Materialized View (ویوی ذخیره‌شده با عملکرد بالا) ندارد.

9. 📜 امنیت پیش‌فرض پایین

• تنظیمات پیش‌فرض MySQL مخصوص توسعه است نه تولید (Production). اگه تنظیمات امنیتی رو دستی درست نکنید، ممکن است آسیب‌پذیر باشد.

10. ⚙️ مقیاس‌پذیری سخت‌تر (Scaling)

• MySQL برای مقیاس‌پذیری افقی (Sharding، Multi-Node) نیاز به ابزارهای جانبی دارد مثل:
  • ProxySQL
  • Vitess
  • MySQL Cluster (پیچیده و کمیاب)

مقایسه MySQL با SQL Server

این دو سیستم مدیریت دیتابیس از معروف ترین سیستم های مدیریت دیتابیس هستند.اولین تفاوت آن ها شرکت های پشتیبانی کننده از آن ها است. MySQL را Oracle توسعه میدهد. در صورتی که SQL Server توسط مایکروسافت پشتیبانی میشود.

دیتابیس MySQL معمولا توسط زبان های زیادی استفاده می شود که در همین متن به آن اشاره کردیم.اما MSSQL یا همان Mircosoft SQL Server معمولا دات نت بیشتر از آن استفاده میکند.

از نظر امنیت SQL Server کاملا دست برتر را دارد چرا که به هیچ وجه اجازه ویرایش فایل های باینری در حال اجرا را نمیدهد در صورتی که MySQL این اجازه را میدهد.پس بنابراین برنده این بخش MSSQL است.

ممکن است بخواهید کوئری های در حال اجرا متوقف کنید. در MySQL هرگز اجازه این کار را ندارید اما در MSSQL میتوانید کوئری هایی که در حال اجرا هستند را متوقف کنید.

چگونه میتوانیم از MySQL استفاده کنیم؟

برای استفاده از MySQL میتوانید از طریق لینک زیر آن را دانلود کنید.:

https://www.mysql.com/downloads

سپس از طریق phpmyadmin که یک ابزار گرافیکی برای دستیابی به mysql میتوانید به آن دسترسی داشته باشید.

جمع بندی

در این مقاله به سوال MySQL چیست پاسخ دادیم.امنیت و کاربرد زیاد آن باعث شده است تا معمولا توسط برنامه نویسان زیاد استفاده شود.همان طور که اشاره شد از جمله دیتابیس های رابطه ای است و میتوانید در آن جدول ایجاد کنید و از طریق کلید خارجی یا Foregin Key آن را به دیگر جداول متصل کنید.